Giáo dục
Thứ Tư, 07/01/2009, 08:43 (GMT+7)
Trò đánh giá thầy, cô giáo, được không?
TT - Trong dự thảo mới nhất chiến lược phát triển giáo dục 2008-2020, việc nâng chất lượng đội ngũ giáo viên được xem là giải pháp chiến lược có tính đột phá, trong đó có việc học sinh được đánh giá thầy cô giáo...
Ý tưởng thì hay nhưng điều khiến dư luận bàn nhiều và có nhiều luồng ý kiến trái ngược là cách thực hiện và tính khả thi.
Phó thủ tướng - Bộ trưởng Bộ GD-ĐT NGUYỄN THIỆN NHÂN khẳng định:
Việc lấy ý kiến học sinh để đánh giá giáo viên sẽ được triển khai trong thời gian tới. Có thể hỏi trực tiếp, có thể thông qua phiếu thăm dò. Người trả lời (học sinh) không nhất thiết phải nêu danh tính. Nhận xét của người học sẽ là một trong những động lực cho giáo viên tự thay đổi mình theo hướng tích cực. Và đây cũng là vấn đề mà các thầy cô giáo phải chuẩn bị về mặt tâm lý cho một sự đổi mới về chất lượng dạy học.
Việc để trò đánh giá thầy là vấn đề từng được đặt ra với bậc đại học. Nhưng ngay ở bậc học này cũng có rất ít trường thực hiện được cho đến thời điểm hiện nay. Tuy nhiên, theo nhiều ý kiến, chỉ những trường ngoài công lập mới có thể mạnh dạn thực hiện ý tưởng này.
Một số trường ĐH mới chỉ rục rịch chuẩn bị nghiên cứu phương án thực hiện trò đánh giá thầy đã vấp phải sự phản ứng gay gắt từ phía giáo viên. Những trường càng có nhiều giáo viên gạo cội, vấn đề “trò đánh giá thầy” càng dè dặt. Theo ông Lê Hữu Lập, phó hiệu trưởng Học viện Bưu chính viễn thông, lãnh đạo học viện đã giao hẳn cho một nhóm nghiên cứu thí điểm việc sinh viên “chấm điểm” thầy. Nhưng có ý kiến cho rằng đây là vấn đề hết sức tế nhị và có vẻ ngược với quan niệm truyền thống về “đạo thầy trò” nên không dễ dàng.
Ông Đặng Đình Đại - hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Gia Thiều, Hà Nội, một trong số ít trường đã bắt đầu triển khai việc “học sinh đánh giá thầy” - khẳng định: “Đã đến lúc Bộ GD-ĐT cần chỉ đạo mạnh mẽ hơn việc để cha mẹ học sinh và học sinh được đánh giá thầy giáo. Vì xét cho cùng đối tượng mà ngành giáo dục, các thầy giáo, cô giáo phục vụ là học sinh”.
Với kinh nghiệm là người trực tiếp xây dựng và tổ chức cho sinh viên đánh giá giáo viên, bà Đặng Kim Nhung, phó hiệu trưởng Trường ĐH Thăng Long, cho biết: “Về bản chất, việc sử dụng kênh học sinh, sinh viên đánh giá giáo viên, giảng viên ở bậc phổ thông hay đại học đều có những ưu điểm và khó khăn như nhau. Nhưng không phải việc quá khó nếu chúng ta cứ ngần ngại đứng ngoài cuộc để băn khoăn lo lắng”. Theo bà Nhung, Trường Thăng Long đã tổ chức đánh giá giáo viên nhiều năm, qua các kênh khác nhau mà kênh sinh viên đánh giá chỉ là một yếu tố để lãnh đạo nhà trường tham khảo.
Wednesday, January 7, 2009
Sunday, January 4, 2009
Hệ lụy của sự lạm dụng
Đổi mới dạy học:
Chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép
Cập nhật lúc 08h48, ngày 05/01/2009
Dự một giờ học tiếng Anh tại lớp 9G (Trường THCS Đặng Thai Mai, thành phố Vinh, Nghệ An) Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân nhận xét, HS vận động có lúc hơi nhiều, giờ ngoại ngữ nhưng cô ít sử
Hanoinet - Không ít GV "toát mồ hôi về máy tính, chưa làm chủ được thiết bị", lúng túng khi dùng máy chiếu. Kết quả là chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép.
Việc lạm dụng máy chiếu vô tình đã chuyển dạy học từ "đọc chép" thành "nhìn chép". Có giáo viên (GV) hiểu đổi mới là liên tục "hỏi - trả lời" khiến giờ học càng nặng nề hơn.
Đây là những "mặt trái" của quá trình áp dụng các phương pháp dạy học (PPDH) tích cực được đưa ra tại hội thảo “chỉ đạo, quản lý hoạt động đổi mới PPDH ở các trường phổ thông” do Bộ GD-ĐT tổ chức ở Nghệ An ngày 3/1.
Theo ông Lê Quán Tần, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học ( Bộ GD-ĐT), không ít GV "toát mồ hôi về máy tính, chưa làm chủ được thiết bị", lúng túng khi dùng máy chiếu. Kết quả là chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép.
Ông Nguyễn Thiều Quang, Hiệu trưởng Trường THCS Hương Sơn (Lạng Giang, Bắc Giang) cho rằng, không phải GV nào khi đổi mới PPDH cũng xác định được mục tiêu bài học. Sử dụng máy chiếu cũng có mặt trái là HS không nhớ bài lâu nếu trình chiếu đi nhanh.
Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Thanh Hóa Phạm Ngọc Quang nhìn nhận, nhiều GV còn quan niệm chưa đúng về đổi mới PPDH như phủ nhận hoàn toàn ưu điểm của phương pháp truyền thống hoặc quá đề cao một phương pháp tích cực nào đó. Chẳng hạn, hiểu đổi mới là phải nói thật nhiều, HS trả lời thật lắm,GV đã biến giờ học thành liên tục "hỏi - trả lời" khiến tiết học nặng nề hơn.
Nhược điểm lớn nhất của GV tiểu học mà Hiệu trưởng Đinh Thị Tú, Trường Tiểu học Phạm Hồng Thái (thành phố Nam Định) nhìn thấy là "không tin tưởng vào khả năng tiếp thu của HS, luôn gò HS làm theo ý thầy".
Quan trọng hơn, đại bộ phận GV còn nghi ngờ không biết đổi mới bắt đầu từ đâu. Lâu nay, trong GV tồn tại tư duy dựa dẫm, chờ đợi chỉ đạo và cả sự làm mẫu từ cấp trên.
Ông Tần cũng cho rằng, nhiều GV sử dụng SGK không hợp lý. Phần lớn chưa nghiên cứu nắm vững chuẩn kiến thức, kỹ năng chương trình. Khi giảng, thường trình bày hết toàn bài trong SGK, kể cả phần HS có thể tự học; ít liên hệ thực tế hoặc liên hệ một cách khiên cưỡng.
Sẽ có tiếp một phong trào "nói không"?
"GV không khát khao đổi mới thì không có cách nào thay đổi được. Làm sao để đổi mới thành cái tâm của mỗi nhà giáo" - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Đà Nẵng Vũ Đình Chuẩn nhấn mạnh.
"Giờ giảng phải thổi lửa cho HS. Sau bài giảng, phải rút ra vấn đề gì?", Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục Phạm Mạnh Hùng nhận xét sau khi dự giờ tiết Văn (bài "Ai đã đặt tên cho dòng sông") tại Trường THPT Cửa Lò.
Ông Hùng ví dụ, bài giảng nói về vẻ đẹp của dòng sông Hương, nhưng GV có thể để HS sáng tạo và liên tưởng đến dòng sông Lam quê mình. "Đáng tiếc là GV chưa tạo được chiều sâu khiến bài giảng chưa hấp dẫn”.
Không hoàn toàn đỗ lỗi cho GV, ông Hùng nói rõ, một nguyên nhân đổi mới chưa tốt là công tác bồi dưỡng GV.
"Yêu cầu GV phải sử dụng PPDH lấy người học làm trung tâm nhưng khi đi học bồi dưỡng đổi mới, họ lại không được làm trung tâm mà phải ngồi nghe đọc - chép", Thứ trưởng Hiển nói.
"Không để GV phải tự bơi khi đổi mới. Bộ, Sở phải có hướng dẫn, đồng thời có sự hỗ trợ tại chỗ", Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân khẳng định. Tuy nhiên, phải tạo áp lực đổi mới từ quá trình tự học và "cưỡng bức" thông qua góp ý phê phán của đồng nghiệp. Về phía Bộ, đang giao Cục Nhà giáo "nghĩ cách" khen thưởng các cá nhân chịu khó tìm tòi đổi mới PPDH.
Quan trọng hơn, hiệu trưởng phải tiên phong, không cản trở và chịu trách nhiệm trực tiếp để hướng dẫn tất cả GV đổi mới. Bên cạnh đó, chăm lo, hỗ trợ các điều kiện, phương tiện cần thiết.
Cuối cùng, "cũng đã đến lúc thực hiện cuộc vận động "nói không với đọc chép" - Bộ trưởng gợi ý.
Về đổi mới PPDH, GV phải biết 6 nội dung: - Nguyên tắc đổi mới PPDH - Nguyên tắc hướng dẫn HS học và tự học - Điển hình của trường, địa phương mình - Các điều kiện ở trường để có thể khai thác cho đổi mới (máy chiếu, phòng thư viện, phòng tiếng...) - Ai có thể giúp mình, ai là điển hình trong trường (nếu không có điển hình, hiệu trưởng phải "mượn" giáo viên trường khác đến trình diễn). - Cách lấy ý kiến của HS về bài giảng. (Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân)
Theo Bảo Anh/VNN
Chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép
Cập nhật lúc 08h48, ngày 05/01/2009
Dự một giờ học tiếng Anh tại lớp 9G (Trường THCS Đặng Thai Mai, thành phố Vinh, Nghệ An) Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân nhận xét, HS vận động có lúc hơi nhiều, giờ ngoại ngữ nhưng cô ít sử
Hanoinet - Không ít GV "toát mồ hôi về máy tính, chưa làm chủ được thiết bị", lúng túng khi dùng máy chiếu. Kết quả là chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép.
Việc lạm dụng máy chiếu vô tình đã chuyển dạy học từ "đọc chép" thành "nhìn chép". Có giáo viên (GV) hiểu đổi mới là liên tục "hỏi - trả lời" khiến giờ học càng nặng nề hơn.
Đây là những "mặt trái" của quá trình áp dụng các phương pháp dạy học (PPDH) tích cực được đưa ra tại hội thảo “chỉ đạo, quản lý hoạt động đổi mới PPDH ở các trường phổ thông” do Bộ GD-ĐT tổ chức ở Nghệ An ngày 3/1.
Theo ông Lê Quán Tần, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học ( Bộ GD-ĐT), không ít GV "toát mồ hôi về máy tính, chưa làm chủ được thiết bị", lúng túng khi dùng máy chiếu. Kết quả là chuyển việc dạy từ "đọc chép" sang nhìn màn hình chép.
Ông Nguyễn Thiều Quang, Hiệu trưởng Trường THCS Hương Sơn (Lạng Giang, Bắc Giang) cho rằng, không phải GV nào khi đổi mới PPDH cũng xác định được mục tiêu bài học. Sử dụng máy chiếu cũng có mặt trái là HS không nhớ bài lâu nếu trình chiếu đi nhanh.
Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Thanh Hóa Phạm Ngọc Quang nhìn nhận, nhiều GV còn quan niệm chưa đúng về đổi mới PPDH như phủ nhận hoàn toàn ưu điểm của phương pháp truyền thống hoặc quá đề cao một phương pháp tích cực nào đó. Chẳng hạn, hiểu đổi mới là phải nói thật nhiều, HS trả lời thật lắm,GV đã biến giờ học thành liên tục "hỏi - trả lời" khiến tiết học nặng nề hơn.
Nhược điểm lớn nhất của GV tiểu học mà Hiệu trưởng Đinh Thị Tú, Trường Tiểu học Phạm Hồng Thái (thành phố Nam Định) nhìn thấy là "không tin tưởng vào khả năng tiếp thu của HS, luôn gò HS làm theo ý thầy".
Quan trọng hơn, đại bộ phận GV còn nghi ngờ không biết đổi mới bắt đầu từ đâu. Lâu nay, trong GV tồn tại tư duy dựa dẫm, chờ đợi chỉ đạo và cả sự làm mẫu từ cấp trên.
Ông Tần cũng cho rằng, nhiều GV sử dụng SGK không hợp lý. Phần lớn chưa nghiên cứu nắm vững chuẩn kiến thức, kỹ năng chương trình. Khi giảng, thường trình bày hết toàn bài trong SGK, kể cả phần HS có thể tự học; ít liên hệ thực tế hoặc liên hệ một cách khiên cưỡng.
Sẽ có tiếp một phong trào "nói không"?
"GV không khát khao đổi mới thì không có cách nào thay đổi được. Làm sao để đổi mới thành cái tâm của mỗi nhà giáo" - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Đà Nẵng Vũ Đình Chuẩn nhấn mạnh.
"Giờ giảng phải thổi lửa cho HS. Sau bài giảng, phải rút ra vấn đề gì?", Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục Phạm Mạnh Hùng nhận xét sau khi dự giờ tiết Văn (bài "Ai đã đặt tên cho dòng sông") tại Trường THPT Cửa Lò.
Ông Hùng ví dụ, bài giảng nói về vẻ đẹp của dòng sông Hương, nhưng GV có thể để HS sáng tạo và liên tưởng đến dòng sông Lam quê mình. "Đáng tiếc là GV chưa tạo được chiều sâu khiến bài giảng chưa hấp dẫn”.
Không hoàn toàn đỗ lỗi cho GV, ông Hùng nói rõ, một nguyên nhân đổi mới chưa tốt là công tác bồi dưỡng GV.
"Yêu cầu GV phải sử dụng PPDH lấy người học làm trung tâm nhưng khi đi học bồi dưỡng đổi mới, họ lại không được làm trung tâm mà phải ngồi nghe đọc - chép", Thứ trưởng Hiển nói.
"Không để GV phải tự bơi khi đổi mới. Bộ, Sở phải có hướng dẫn, đồng thời có sự hỗ trợ tại chỗ", Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân khẳng định. Tuy nhiên, phải tạo áp lực đổi mới từ quá trình tự học và "cưỡng bức" thông qua góp ý phê phán của đồng nghiệp. Về phía Bộ, đang giao Cục Nhà giáo "nghĩ cách" khen thưởng các cá nhân chịu khó tìm tòi đổi mới PPDH.
Quan trọng hơn, hiệu trưởng phải tiên phong, không cản trở và chịu trách nhiệm trực tiếp để hướng dẫn tất cả GV đổi mới. Bên cạnh đó, chăm lo, hỗ trợ các điều kiện, phương tiện cần thiết.
Cuối cùng, "cũng đã đến lúc thực hiện cuộc vận động "nói không với đọc chép" - Bộ trưởng gợi ý.
Về đổi mới PPDH, GV phải biết 6 nội dung: - Nguyên tắc đổi mới PPDH - Nguyên tắc hướng dẫn HS học và tự học - Điển hình của trường, địa phương mình - Các điều kiện ở trường để có thể khai thác cho đổi mới (máy chiếu, phòng thư viện, phòng tiếng...) - Ai có thể giúp mình, ai là điển hình trong trường (nếu không có điển hình, hiệu trưởng phải "mượn" giáo viên trường khác đến trình diễn). - Cách lấy ý kiến của HS về bài giảng. (Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân)
Theo Bảo Anh/VNN
Subscribe to:
Posts (Atom)